Người FPT gửi nhạc Trịnh lên vũ trụ

Chúng ta trao đổi với Giám đốc Chiến lược FPT Nguyễn Hữu Thái Hòa về điều đặc biệt nhất trong 7.529 lời nhắn được gửi lên vũ trụ qua vệ tinh F-1.

- Nhiều người chọn cách gửi lời nhắn lên F-1. Lý do nào anh lại gửi ca khúc "Như hòn bi xanh" để gửi lên vũ trụ?

- Cách đây hơn một tháng, tôi còn nhớ rõ vào ngày 21/6, khi nhận được tin của Vũ Trọng Thư về kế hoạch phóng vệ tinh F-1, tôi gần như ngay lập tức viết e-mail và gửi link bài hát Như hòn bi xanh cho Thư với lời nhắn nhủ mang một thông điệp của những trái tim Việt Nam - gửi gắm những giá trị nhân văn lên vũ trụ, từ tình yêu, hòa bình, đồng loại,...

Tôi nghĩ bài hát này đã thể hiện quá đầy đủ tâm tình của chúng tôi, của F-1, của người Việt Nam và tôi đã gửi bài hát như một phản xạ vô điều kiện.

"Bài hát thể hiện quá đầy đủ tâm tình của chúng tôi, của F-1, của người Việt Nam và tôi đã gửi bài hát như một phản xạ vô điều kiện". Ảnh: S.T.

Bài hát này được cố nhạc sĩ Trịnh Công Sơn viết cách đây hơn 30 năm. Mẹ tôi đã kể lại rằng, khi bài hát ra đời đã gây rất nhiều tranh luận trong giới văn nghệ sĩ.

Đích thân nhạc sĩ đã giải thích như sau: “Như hòn bi xanh là bài hát nói về trái đất của chúng ta đang sống. Trái đất này được nhìn từ xa bởi những nhà du hành vũ trụ như một hòn bi nhỏ nhắn, xinh đẹp, bởi trên trái đất của chúng ta sông nước và màu lá cây cỏ đã làm cho hành tinh của chúng ta có một màu xanh xinh đẹp. Và trái đất của chúng ta đang sống thì nhỏ nhắn xinh đẹp như một hòn bi của trẻ con chơi…”.

Hôm đó, nhạc sĩ Nguyễn Xuân Khoát (ở Hà Nội vào) nói với nhạc sĩ Phạm Thế Mỹ: “Mỹ ơi, bài Như hòn bi xanh tuyệt quá! Sơn nó đặt vấn đề nhân loại chứ không còn trong vòng quốc gia nữa. Lớn quá! Tuyệt quá! Anh ta sáng tác dễ dàng như lấy từ trong túi ra vậy!”.

Trên sân khấu lúc đó, Trịnh Công Sơn say sưa hát Như hòn bi xanh, Ở trọ, và Thanh Hải với Chiều trên quê hương tôi, Cánh chim cô đơn, Đời gọi em biết bao lần...” (Trích bút ký Trần Tuyết Hoa trong tập sách Vườn xưa).

Ba mươi năm sau, tôi đã làm phối âm lại bài hát này và cùng hát với giọng của Trịnh Công Sơn (được lọc lại từ đoạn băng ghi âm cũ thời đó) - như một sự nối tiếp thế hệ của những trái tim Việt Nam…“Như một hòn bi xanh. Trái đất này quay tròn. Căn nhà ta nằm nhỏ. Trong lòng một quê hương” ... Và hôm nay, con gái tôi và các cháu FPT Small đang tiếp tục hát lên thông điệp ấy.

Một nhân duyên và tình yêu nước, yêu đồng loại xuyên thế hệ như thế xứng đáng được chuyển lên vũ trụ.

- Anh có cảm xúc như thế nào khi F-1 bay vào vũ trụ?

- Sáng 21/7, tôi dậy rất sớm để đưa con gái trong đội FPT Small đến công ty tham gia múa và hát cho chương trình phóng vệ tinh F1, cảm xúc lúc ấy cứ lâng lâng… Không chỉ riêng tôi mà hôm đấy còn có nhiều anh chị em khác của FPT đều rất tự hào.

Thân mẫu anh Thái Hòa (người đứng cạnh nhạc sĩ Trịnh Công Sơn), hát ca khúc Như hòn bi xanh. Ảnh: NVCC.

Tôi được biết, trong buổi sáng hôm đó, anh Trương Gia Bình đang ngồi họp cùng các chuyên gia trong nhóm Think Tank CNTT, các bậc lão bối cũng đề nghị dừng việc họp lại để xem trực tiếp bắn vệ tinh F-1 và chúc mừng FPT.

Nói thế để hiểu rằng đây là một sự kiện lớn, còn có ý nghĩa tinh thần quốc gia, dân tộc. Nó đã vượt qua tầm vóc của một công ty CNTT.

- Qua vệ tinh F-1, anh muốn gửi gắm điều gì?

- Tôi lý giải câu chuyện của vệ tinh F-1 như thế này: Đã từ lâu, con người (không chỉ người Việt Nam) có một khao khát chinh phục thiên nhiên và vũ trụ.

Nhưng có hai phạm trù mang chiều kích bí ẩn tiềm tàng có ý nghĩa không chỉ là khoa học mà còn rất triết học cho con người là khám phá vũ trụ và khám phá chính tình cảm nội tại của chúng ta (ví dụ bí ẩn về giấc mơ của con người, hay hoạt động của não, tình cảm của trái tim,…).

Hễ cứ chạm vào một trong hai bí ẩn này, chắc chắn sẽ vô cùng thú vị và hấp dẫn đến mọi người, mọi tầng lớp xã hội.

Tôi cho rằng việc phóng F-1 của nhóm bạn trẻ yêu công nghệ không gian FPT đã trả lời thỏa mãn hai phạm trù này về khả năng chinh phục, và sự rung động của trái tim bằng sự vượt khó của một nhóm tri thức trẻ, ao ước đưa con người gần hơn với vũ trụ.

Chính vì đầu tư rất ít, không có nhiều điều kiện ưu đãi, không chuyên nghiệp như các nền khoa học vũ trụ hùng mạnh của nhiều nơi khác trên thế giới, nên câu chuyện vệ tinh F-1 của FPT, của Việt Nam càng có giá trị tinh thần lớn lao hơn gấp bội.

Nó đã gây xúc động mạnh mẽ đến từng trái tim con người, giống như Trịnh Công Sơn đã viết hơn 30 năm trước: “Này em trong mỗi con tim, nhớ mang quê hương của mình…”.

Như hòn bi xanh
Trinh Công Sơn

Như một hòn bi xanh,
Trái đất này quay tròn,
Căn nhà ta nằm nhỏ
Trong lòng một quê hương.

Như một hòn bi xanh,
Trái đất này quay tròn
Đất già cho đời trẻ
Nên đời được yêu luôn.

Này em trong mỗi con tim
Nhớ mang quê hương của mình .

Này em trong mỗi con tim
Nhớ mang quê hương của mình.

Như một hòn bi xanh
Trái đất này quay tròn
Nơi này ta cùng gặp
Những ngày buồn vui chung.

Như một hòn bi xanh
Trái đất này quay tròn
Vô tình ta cùng chọn
Nơi này làm quê hương.

Này em trong mỗi con tim
Nhớ mang quê hương của mình.

Này em trong mỗi con tim
Nhớ mang quê hương của mình.

Triệu Mẫn