Nếu phải chọn một thay đổi lớn nhất kể từ khi bắt đầu sử dụng AI, tôi sẽ nói đó là việc mình có thêm thời gian.
Nghe có vẻ đơn giản, nhưng với người làm công tác đảm bảo chất lượng như tôi, thời gian từng là thứ luôn thiếu. Phân tích dữ liệu, tổng hợp báo cáo, nghiên cứu tài liệu, xây dựng kế hoạch triển khai chương trình hay chuẩn bị cho các đợt đánh giá (audit)... đều là những công việc đòi hỏi rất nhiều công sức.
Có những bộ dữ liệu excel với hàng nghìn dòng thông tin. Chỉ riêng việc tổng hợp, làm sạch và phân tích dữ liệu đã có thể ngốn của tôi vài ngày làm việc liên tục.
Mọi thứ bắt đầu thay đổi từ năm 2025, khi tôi quyết định thử sử dụng AI.
Vốn là người thích tìm hiểu công nghệ và luôn tò mò với những giải pháp giúp tối ưu công việc, tôi gần như lập tức bị thuyết phục bởi khả năng xử lý dữ liệu của AI. Từ những trải nghiệm ban đầu, AI dần trở thành một phần trong công việc hằng ngày của tôi.
Hiện nay, AI hỗ trợ tôi trong rất nhiều đầu việc như phân tích dữ liệu, tổng hợp báo cáo, lên ý tưởng, xây dựng kế hoạch triển khai hay đóng vai trò như một trợ lý trong các hoạt động đánh giá chất lượng.
Điều khiến tôi ấn tượng nhất là khả năng đọc và phân tích dữ liệu. Nếu trước đây một báo cáo có thể mất tới ba ngày để hoàn thiện thì hiện nay, chỉ trong khoảng 10-15 phút, tôi đã có được dữ liệu được xử lý, các phân tích ban đầu và những gợi ý cần thiết để tiếp tục công việc.
Khoảng thời gian được tiết kiệm đó giúp tôi tập trung nhiều hơn vào việc đánh giá, ra quyết định và đề xuất cải tiến - những phần việc mà con người thực sự tạo ra giá trị.
Trong công tác audit, AI cũng trở thành một "trợ lý" đắc lực. Ngoài việc hỗ trợ tra cứu quy trình, quy định, AI còn giúp tôi phát hiện những điểm chưa phù hợp hoặc các vấn đề mà đôi khi bản thân có thể vô tình bỏ sót.
Tôi hiện sử dụng khá nhiều công cụ AI từ Google và OpenAI. Mỗi nền tảng có những thế mạnh riêng. Với các công việc xử lý dữ liệu, phân tích, tổng hợp thông tin hay xây dựng phương án triển khai, các công cụ của OpenAI là lựa chọn tôi sử dụng thường xuyên nhất. Trong khi đó, hệ sinh thái AI của Google lại hỗ trợ tốt cho một số nhu cầu đặc thù khác.
Do hiện tại tôi cũng đang tham gia phát triển AI Agent cho Ban Đảm bảo Chất lượng FPT nên mỗi ngày tôi dành khoảng 4-5 tiếng làm việc cùng AI. Tuy nhiên, sau một thời gian sử dụng, tôi nhận ra AI không phải phép màu. Công cụ này chỉ thực sự hiệu quả khi người dùng biết mình muốn gì.
Nhiều người hỏi tôi bí quyết viết prompt (mẫu câu hỏi cho AI). Thực ra câu trả lời khá đơn giản: trước tiên phải hiểu rõ yêu cầu của chính mình. Khi đã hình dung được mục tiêu, hãy mô tả cho AI càng cụ thể càng tốt, từ vai trò, bối cảnh, dữ liệu đầu vào, mục đích đến kết quả mong muốn. AI càng hiểu đúng thì kết quả trả về càng sát nhu cầu.
Tất nhiên, AI không phải lúc nào cũng đúng.
Tôi từng nhận không ít câu trả lời "dở khóc dở cười", đặc biệt là những lần lười biếng nhờ AI soạn tin nhắn hoặc email theo một phong cách nào đó. Đôi khi AI "nhập vai" quá đà đến mức đọc lại chính tôi cũng thấy buồn cười.
Nhưng phần lớn những sai sót đó đều xuất phát từ người dùng. Khi AI trả lời chưa chính xác, tôi thường hỏi ngược lại: "Dựa vào đâu để đưa ra kết luận này?" hoặc yêu cầu AI tự đánh giá độ tin cậy của câu trả lời. Cách làm đó giúp tôi kiểm chứng thông tin tốt hơn thay vì tin tưởng hoàn toàn.
Đến nay, điều tôi tự hào nhất không phải là sử dụng được AI, mà là đã xây dựng được nhiều AI Agent phục vụ cho công việc của bản thân và đồng nghiệp. Nhờ đó, nhiều thao tác thủ công, lặp đi lặp lại đã được tự động hóa, giúp công việc trở nên nhẹ nhàng hơn.
Dù vậy, tôi vẫn luôn nhắc mình không quá phụ thuộc vào AI. AI làm rất tốt các công việc liên quan đến phân tích, xử lý dữ liệu hay thiết kế giải pháp. Nhưng những lĩnh vực đòi hỏi sự sáng tạo, cảm xúc và chiều sâu kết nối vẫn cần con người đảm nhiệm. Một sản phẩm do con người tạo ra luôn mang trong đó những trải nghiệm, góc nhìn và "cái hồn" rất riêng mà công nghệ khó có thể thay thế.
Nếu coi AI là một thành viên trong nhóm, tôi sẽ giao cho AI vai trò trợ lý hoặc thư ký. Một người đồng hành cực kỳ chăm chỉ, tốc độ cao và luôn sẵn sàng hỗ trợ bất cứ lúc nào.
Còn tôi, vẫn muốn giữ cho mình vai trò của người đưa ra quyết định cuối cùng.
Trần Thuỳ Linh | FPT HO
Ý kiến
()