Chúng tôi cách cuộc chiến tranh vệ quốc của Liên xô cũ quá xa và không thể hiểu được cặn kẽ. Khái niệm mà tôi có được là qua bà giáo dạy tiếng Nga: lớp phổ thông của bà có 52 người, sau chiến tranh chỉ còn 3. Bà dạy cho tôi những bài hát về chiến tranh của Nga. Hàng năm cứ đến ngày 9/5 những giai điệu da diết đó sống lại để thành kỷ niệm chung cho tất cả chúng tôi.
Bài hát về những người lính trong chiến hào trước trận đánh cuối cùng, không nghĩ về kẻ thù chỉ mong sớm được về nhà, sà vào lòng mẹ
(Trận đánh cuối cùng)
Bài hát về người cựu binh, nhìn lên trời thấy đàn sếu bay khuyết một chỗ, liên tưởng đến những con sếu là những đồng đội của mình đã ngã xuống và chỗ khuyết đó phải chăng là chỗ của mình
(Đàn sếu)
Bài hát dành cho những người lính đang hành quân, mỗi người lính hát như một lời tự sự cho chính mình, tìm thấy trong lời hát hình ảnh con sông quê hương và cô gái đang say sưa gửi lời hát đến cho mình
(Kachiusa)
Bài hát về cô gái hàng đêm gạt nước mắt khóc thầm bên giường con, bằng tình yêu của mình làm cho chàng trai trở thành bất tử
(Đêm đen)
Các bài hát Nga bao giờ cũng là một câu chuyện. Bạn hát hết lời một, mong muốn hát đến lời 2,3... tìm cho đến đoạn kết.
Hôm 9/5 vừa rồi, tôi được xem một tam ca tóc tai bù xù, đeo kính đen (không cần phải hoá trang thành bộ đội) say sưa hát “Chiều hải cảng”, một ca sĩ già ôm đàn ghi ta kể chuyện “Những con đường” mà làm cho cả cung Đại hội xúc động. Thế giới đã đổi thay, ngày nay rất ít người Việt biết đến những ca khúc đấy. Nhưng chúng ta cũng đã từng có những trải nghiệm về sự tàn bạo của chiến tranh. Chúng ta cũng có những bài hát tuyệt vời. Trong đó có một bài hát về những con đường: “Đường ta đi dài theo đất nước mênh mông hiền hoà, đường ta toả đi khắp nơi, đồng quê tới chốn rừng xa... Lửa tim ta bùng lên bốc cháy bền vững như lời thề. Trong đêm khuya nghe tiếng đoàn xe tiền phương vọng về.... Ngày về chiến thắng qua những con đường”
Tạm dịch thô lời bài hát Nga để mọi người có thể so sánh.
Những nẻo đường, Ex dorogi
Những nẻo đường sương mù bụi phủ
Lạnh lẽo, cô đơn với gió thảo nguyên
Số phận ta ai người biết được
Phải nơi đây hoang vắng tràn đầy?
Bụi quẩn quanh chân
Lửa thiêu đạn rít
Những nẻođường sương mù bụi phủ
Lạnh lẽo, cô đơn với gió thảo nguyên
Bỗng có tiếng quạ kêu thảng thốt
Bạn ngồi bên đã thoắt đi xa
Con đường vẫn trải dài trên đất lạ
Trong chiến cuộc điêu tàn
Những nẻo đường sương mù bụi phủ
Lạnh lẽo, cô đơn với gió thảo nguyên
Nơi quê nhà bình minh đã rạng
Mẹ già đợi con khắc khoải bên thềm
Và đạn bay, thảo nguyên, đồng cỏ
Có mắt mẹ theo dõi, chở che
Những nẻođường sương mù bụi phủ
Lạnh lẽo, cô đơn với gió thảo nguyên
Tuyết rơi, gió thổi
Và con đường không thể chết trong tôi.
Ý kiến
()