Nghề chọn người
Có thâm niên 10 năm trong nghề QC (Quality Control - kiểm soát chất lượng phần mềm), nhưng khi nhắc về cơ duyên ban đầu, anh Nguyễn Anh Đức vẫn mỉm cười mộc mạc: "Thực ra thì mình đến với nghề QC là do nghề chọn người".
Tốt nghiệp năm 2016, anh có rất ít thông tin về mảng kiểm soát chất lượng phần mềm. Qua vài công ty, va quẹt đủ dạng dự án, anh mới nhận ra QC chính là mảnh đất phù hợp để cắm rễ.
Năm 2022, FPT trở thành điểm dừng chân mới trong sự nghiệp của anh sau những lời giới thiệu tích cực từ đồng nghiệp cũ. "Chớp mắt một cái cũng đã sang năm thứ năm gắn bó với công ty rồi", anh cười.
Suốt từ ngày đầu gia nhập FPT đến nay, công việc của anh gắn liền với dự án giải pháp tủ lưu trữ thông minh cho khách hàng Pháp. Hằng ngày, quy trình làm việc theo từng sprint (chu kỳ làm việc ngắn theo tuần) đã trở nên quen thuộc: kiểm tra email, xem đầu việc, mở công cụ và chuẩn bị môi trường kiểm thử. Sự thuần thục quy trình trở thành bệ phóng kiến thức vững chắc để anh tự tin bước vào những bài toán mới.
 |
| Anh Nguyễn Anh Đức (thứ 2 từ phải sang) cùng đồng đội tại cuộc thi AI QC Campaign 2026. |
Lội ngược dòng
Tháng 9 vừa qua, đơn vị của Đức tổ chức chiến dịch AI QC Campaign 2026, quy tụ hơn 100 QC (kiểm soát chất lượng) và BA (phân tích nghiệp vụ) tham gia cọ xát. Ban tổ chức đưa ra một đề bài giả định với đầy đủ tài liệu, luồng nghiệp vụ, yêu cầu các đội phải đi qua trọn vẹn 5 chặng mô phỏng một dự án thực tế.
Anh Đức cùng bốn đồng nghiệp bước vào giải đấu dưới tên đội PLS. Họ không phải ứng viên số một ngay từ đầu. Hai vòng đầu tiên, PLS chỉ ngậm ngùi ở vị trí thứ hai.
Sau mỗi vòng, các thành viên lại ngồi lại rà soát, đánh giá nội bộ, mổ xẻ từng cách đặt câu lệnh (prompt) của các đội bạn để rút kinh nghiệm. Họ nhận ra điểm mình chưa tốt, liên tục tinh chỉnh chiến thuật để khắc phục. Chính sự cầu thị đó đã giúp PLS bứt phá ở các vòng sau, giành giải Nhất chung cuộc.
Thắng lợi ấy không đến do may mắn thuần túy, mà là kết quả của cả một quá trình anh Đức và các thành viên đội tự "va đập" với AI từ trước đó.
"Lúc đầu mới dùng AI, tôi prompt rất bản năng. Chỉ đặt một câu hỏi ngắn ngủn", anh nhớ lại. Kết quả nhận về thiếu đồng nhất: hôm nay AI trả ra một kiểu, mai lại ra kiểu khác. Chính những lần "sập hố" đó dạy anh bài học xương máu: prompt cho AI cần cấu trúc, hệ thống và khả năng tái sử dụng.
Nhờ bệ phóng từ hàng loạt buổi workshop và chia sẻ chuyên đề do các cấp quản lý trong đơn vị triển khai liên tục, anh Đức có môi trường thuận lợi để nhanh chóng chuẩn hóa kỹ năng. Từ việc thử nghiệm cá nhân, anh bắt đầu học cách xây dựng các AI Agent (trợ lý AI tự động hóa quy trình), lấy chứng chỉ chuyên môn và đúc kết kinh nghiệm qua từng buổi sinh hoạt của đơn vị. "Cứ thế, mình tích lũy và bồi đắp từng chút một", anh kể.
Đồng nghiệp số
Khi được hỏi về áp lực người làm QC thời AI, anh Đức khẳng định vai trò của QC đang trải qua một cuộc dịch chuyển quan trọng.
"Trước đây, QC dành phần lớn thời gian để tự tay tạo ra các artifact (sản phẩm, tài liệu đầu ra trong công việc QC), viết từng kịch bản kiểm thử. Nhưng khi đã có AI trợ lực, trọng tâm của người kiểm soát chất lượng phải chuyển sang định hướng, giám sát dữ liệu ngữ cảnh đầu vào và đánh giá kết quả do AI tạo ra", anh Đức trải lòng.
Trong góc nhìn của anh, AI giống như một "đồng nghiệp số". Điều thú vị là, để làm việc hiệu quả với "đồng nghiệp" đặc biệt này, chìa khóa lại nằm ở chính những kỹ năng giao tiếp con người quen thuộc hằng ngày.
"Nói là kỹ năng sư phạm nghe có vẻ to tát, thực chất đó là kỹ năng mềm, kỹ năng giao tiếp và trình bày vấn đề", anh Đức lý giải. "Nó hoàn toàn tương tự như cách mình trình bày một bài toán cho đồng nghiệp hay các phòng ban khác nghe. Khi mình diễn đạt logic, rõ ràng và dễ hiểu đối với con người, thì đem chính tư duy giao tiếp đó áp dụng để hướng dẫn AI".
Với anh Đức, điều giữ bản thân ở lại với nghề suốt một thập kỷ mà vẫn giữ nguyên ngọn lửa hứng khởi là cơ hội được học hỏi không ngừng. "Trước đây chưa có AI thì mình học để nâng kỹ năng lên cấp trung, cấp cao. Giờ làn sóng AI tới, mình lại được lao vào chính dòng chảy đó để biến mình thành phiên bản mới".
Nhưng trên hết, đó là cảm giác công việc tạo ra giá trị thật cho dự án. Anh nhớ mãi email chúc mừng từ phía đối tác sau khi dự án hoàn thành chuyển đổi hơn 7.000 hệ thống lên môi trường mới chỉ trong 7 tháng. Phía khách hàng khẳng định: nhóm QC là nhân tố then chốt giúp dự án về đích sớm.
Minh Triết
Ý kiến
()