Chia sẻ tại Diễn đàn Hợp tác Việt Nam - Singapore về Công nghiệp Bán dẫn, anh Trần Vân Nam, Phó Chủ tịch Liên minh Phát triển Nguồn lực Công nghiệp Bán dẫn Việt Nam (SEVINA), Giám đốc FPT Polytechnic TP HCM, nhận định Việt Nam đang đứng trước cơ hội tham gia sâu hơn vào chuỗi cung ứng bán dẫn toàn cầu.
Theo anh, nhân lực là “hạ tầng vận hành”, quyết định khả năng đưa chính sách, vốn đầu tư, công nghệ, nhà xưởng và các khu công nghiệp vào hoạt động thực tế. Vì vậy, phát triển nguồn lực không chỉ là một phần của chiến lược bán dẫn mà còn là điều kiện để hiện thực hóa những trụ cột còn lại.
 |
| Anh Trần Vân Nam, Giám đốc FPT Polytechnic TP HCM, phát biểu tại sự kiện. |
Không chỉ cần kỹ sư thiết kế chip
Mở đầu bài chia sẻ, Giám đốc FPT Polytechnic TP HCM cho biết Việt Nam hiện có khoảng 15.000 người làm việc trong ngành bán dẫn, gồm gần 7.000 kỹ sư thiết kế và gần 8.000 nhân lực ở các khâu vận hành, đóng gói, kiểm thử. Lượng người trẻ quan tâm tới lĩnh vực này cũng đang tăng, thể hiện qua số sinh viên lựa chọn ngành bán dẫn và nhóm ngành STEM.
Tuy nhiên, anh Nam cho rằng nhu cầu của ngành không chỉ dừng ở kỹ sư thiết kế vi mạch. Khi các nhà máy đóng gói, kiểm thử và công nghiệp hỗ trợ đi vào vận hành, doanh nghiệp còn cần một lực lượng lớn kỹ thuật viên trực tiếp làm việc với máy móc, dây chuyền và quy trình sản xuất.
Phó Chủ tịch SEVINA mô tả, để hỗ trợ một kỹ sư hoặc nhân sự tổ chức vận hành dây chuyền, có thể cần khoảng ba đến bốn kỹ thuật viên. Đây là nhóm nhân lực phù hợp với đào tạo nghề, trung cấp và cao đẳng, nhưng cần được phát triển đồng bộ với đội ngũ kỹ sư trình độ đại học và sau đại học.
Bên cạnh số lượng, nguồn nhân lực Việt Nam cũng cần được nâng cao về tiêu chuẩn nghề nghiệp, kinh nghiệm sản xuất, vận hành nhà máy và quản lý chất lượng. Khoảng cách giữa chương trình học và yêu cầu doanh nghiệp sẽ khó được thu hẹp nếu người học thiếu cơ hội thực hành trong môi trường thực tế.
Người học cần đến gần môi trường sản xuất
Anh Trần Vân Nam phân tích, Việt Nam và Singapore có những thế mạnh bổ trợ trong phát triển nhân lực bán dẫn. Việt Nam sở hữu lực lượng lao động trẻ và mạng lưới đào tạo rộng, trong khi Singapore có hệ thống tiêu chuẩn năng lực, kinh nghiệm vận hành sản xuất, quản lý chất lượng và hệ sinh thái doanh nghiệp phát triển. Trên cơ sở đó, anh đề xuất bốn hướng hợp tác trọng tâm nhằm khai thác thế mạnh giữa hai quốc gia Đông Nam Á để phát triển nguồn nhân lực bán dẫn.
Đầu tiên, các bên có thể xây dựng khung năng lực chung dựa trên yêu cầu thực tế của doanh nghiệp. Chuẩn đầu ra cần xác định rõ kiến thức, kỹ năng và khả năng làm việc của từng vị trí, giúp cơ sở đào tạo thiết kế chương trình sát nhu cầu sản xuất.
Cùng với đó là các chương trình thực tập, học tập gắn với công việc, tạo điều kiện để sinh viên tiếp xúc với thiết bị, quy trình và tiêu chuẩn chất lượng trong môi trường nhà máy. Trải nghiệm thực tế giúp người học rút ngắn thời gian thích nghi sau khi tốt nghiệp, đồng thời tăng khả năng tham gia thị trường lao động quốc tế.
Hướng hợp tác thứ ba là đào tạo giảng viên và chuyên gia. Theo anh, Việt Nam cần đội ngũ có kinh nghiệm thực tế để tiếp nhận các tiêu chuẩn, phương pháp và công nghệ mới, sau đó chuyển giao cho người học, cơ sở đào tạo và các địa phương.
Cuối cùng là xây dựng nền tảng số kết nối đào tạo với việc làm. Nền tảng có thể theo dõi quá trình học tập, thực tập, đánh giá kỹ năng và chứng nhận của sinh viên, đồng thời cập nhật nhu cầu tuyển dụng từ doanh nghiệp.
 |
| Theo anh Trần Vân Nam, người học ngành bán dẫn cần có cơ hội thực hành trong môi trường thực tế, bên cạnh tiếp thu kiến thức chuyên môn tại giảng đường. |
Nói thêm về lộ trình xây dựng nguồn nhân lực, Phó chủ tịch SEVINA khẳng định Liên minh sẽ đóng vai trò kết nối các trường, doanh nghiệp và tổ chức liên quan. Bên cạnh đó, FPT Polytechnic tập trung vào thế mạnh giáo dục nghề nghiệp, đặc biệt ở nhóm kỹ thuật viên vận hành, đóng gói và kiểm thử. Liên minh đặt mục tiêu đóng góp trực tiếp 10.000 nhân lực bán dẫn chất lượng cao đến năm 2030.
Theo anh Trần Vân Nam, lợi thế về lực lượng lao động trẻ mới là nền tảng ban đầu. Khi người học được đào tạo theo tiêu chuẩn quốc tế, tiếp cận môi trường sản xuất thực tế và kết nối trực tiếp với nhu cầu doanh nghiệp, Việt Nam sẽ có thêm điều kiện để tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị bán dẫn toàn cầu.
Sơn Tra
Ý kiến
()