© 2011 Chúng ta, trang tin nội bộ của Tập đoàn FPT.
Chúng ta giữ bản quyền nội dung trên website này.

Chống quan liêu trì trệ là chống gì?

Quá hiển nhiên, thế mà cũng phải hỏi. Nhưng nghĩ thêm một chút, bỗng thấy không biết nên bắt đầu hành động từ đâu, cụ thể chống cái gì? Những thứ từ góc nhìn của ta là “quan liêu, trì trệ”, thì từ góc nhìn khác lại là “đúng nguyên tắc, hạn chế rủi ro”. Cãi nhau một hồi, đâu lại hoàn đấy.

Thật ra, quan liêu (bureaucracy) là một cơ chế cần thiết để vận hành một tổ chức lớn. Theo Weber, nó giúp “duy trì trật tự, tăng hiệu suất (efficiency), và loại bỏ chủ nghĩa thiên vị (favouritism)”. Nhược điểm lớn nhất của nó là do cuộc sống vận động, các trật tự được thiết lập nhanh chóng trở nên lỗi thời khiến cho mọi người cảm thấy bị vướng víu, cản trở. Cho nên, "quan liêu" mới đi cùng "trì trệ".

Vậy "quan liêu trì trệ" thì có gì xấu cho một tổ chức? Vì nó không phải là động cơ tăng tốc của tổ chức, nên vấn đề mà nó gây ra không thuộc loại khiến tổ chức nổ tung hay bay xuống hố. Ngược lại, nó gần giống cái phanh hãm để bảo đảm an toàn. Do đó, vấn đề mà nó tạo ra thuộc loại gây LÃNG PHÍ nguồn lực: mất thời gian, phí cơ hội, mòn mỏi nhân tài.

Bản chất con người không chấp nhận lãng phí. Đi trên đường thấy một vòi nước đang chảy vô ích, bạn sẽ có phản xạ tự nhiên là dừng bước và cố đóng nó lại. Nếu bị phát hiện, lãng phí sẽ được chấm dứt. Khó khăn là nhiều lãng phí trong tổ chức không dễ nhìn thấy, phải mất công "hiển thị nó ra" để thuyết phục các bên liên quan.

Thử lấy ví dụ về lãng phí khó thấy. Khi tôi bé, trong nhà có nhiều thứ được cất kỹ để cả năm dùng một lần, và đó là tiết kiệm. Cho đến gần đây, tôi vẫn giữ thói quen ấy, rồi một hôm chợt nhận ra nhà chật cứng, không gian có ích bị phí phạm: những thứ cất để dùng thì đến lúc cần dùng lại quên phéng, còn những thứ dùng hằng ngày thì phải để lung tung không có chỗ chứa. Tính ra, giữ một món đồ để thỉnh thoảng dùng lại đắt hơn so với dùng xong bỏ, khi nào cần thì mua. Tiết kiệm ngày xưa trở thành lãng phí hôm nay.

Ở công ty nọ, có hợp đồng kinh tế soạn ẩu gây thiệt hại. Ngay lập tức, bộ phận pháp chế được thành lập và được yêu cầu xem xét tất cả các loại hợp đồng. Sau một thời gian, những hợp đồng “vô tội” (hợp đồng nội bộ chẳng hạn) cũng bị “chặn lại hỏi han” mà không rõ thêm được giá trị gì. Bên bị ảnh hưởng kêu là "quan liêu, trì trệ". Bên pháp chế thì giải thích là "hạn chế rủi ro". Nếu bỏ công tìm hiểu, sự lãng phí (có thể chỉ trong một số nhóm trường hợp) sẽ trở nên trực quan khiến ai cũng thấy, và quy tắc sẽ được điều chỉnh để giảm lãng phí. Còn nếu không tìm hiểu, mọi chuyện sẽ chỉ dừng ở tranh cãi, vì bản thân bộ máy quan liêu, tuy luôn kêu bận, lại có xu hướng bảo vệ hiện trạng (status quo) công việc của mình.

Như vậy, chống quan liêu trì trệ thực chất là chống lãng phí, và cách tốt nhất để chống lãng phí là hiển thị (visualize) nó ra, để mọi người đều thấy. Tổ chức cần có một cơ chế hiển thị, và nó sẽ được kích hoạt khi ai đó nhìn thấy và chỉ ra sự lãng phí. Như một tác giả đúc kết: Bước một là nhìn thấy nó, bước hai là từ chối việc lần sau quay lại mà tảng lờ nó.

Phan Phương Đạt

 
  • Hành trình 'ra biến lớn' của Phần mềm Đà Nẵng

Ứng viên ĐH FPT chạm mốc 1.000 vote sau 24h bình chọn Under 35

Lê Bình Trung, trưởng phòng Tuyển sinh ĐH FPT HCM, đang là người dẫn đầu lượt bình chọn. Có 5 ứng viên đã vượt 500 vote.

Liên quân tập luyện hội diễn 13/9 sớm nhất

Xong phần kịch bản, các diễn viên của Liên quân FH2O đã có những buổi bàn bạc và tập luyện đầu tiên cho vở diễn chuyển thể từ câu chuyện "Bố già" lên sân khấu

50 ứng viên chính thức vào vòng bình chọn FPT Under 35

Từ hôm nay (ngày 18/8), độc giả có thể bình chọn cho 50 ứng viên trong danh sách Tìm kiếm gương mặt trẻ nổi bật FPT dưới 35 tuổi - FPT Under 35 trên chuyên trang của sự kiện.

Gần 150 sinh viên FPT Đà Nẵng trải nghiệm đời lính

Khóa học tập và rèn luyện của sinh viên FPT Polytechnic Đà Nẵng diễn ra tại Trung tâm Giáo dục quốc phòng - An ninh thuộc trường Quân sự Quân khu V, phường Hòa Cầm, TP

Vừa có nhà đầu tư, FPT Shop tri ân khách hàng sau 1985 ngày hoạt động

14/8 là một ngày đáng nhớ của FPT Shop khi đơn vị vừa "mở cửa" đón nhà đầu tư và tròn 1985 ngày hoạt động. Đây không phải là khoảng thời gian quá dài nhưng

Truyền hình FPT 'rò rỉ' giao diện mới cực 'mượt'

Một số hình ảnh hiếm hoi về giao diện hoàn toàn mới của phiên bản nâng cấp 3.0 được tiết lộ trước ngày ra mắt, hứa hẹn đây sẽ là một bước lột xác về

'Hệ thống công nghệ giúp chứng khoán phái sinh minh bạch hơn'

"Chúng tôi lựa chọn FPT IS là đơn vị triển khai hệ thống công nghệ (cho thị trường chứng khoán phái sinh) bởi đây là đơn vị có nhiều năm kinh nghiệm trong việc xây

iPhone 7 tiếp tục hạ giá sâu tại FPT Shop

Chỉ trong 3 ngày từ 18 đến 20/8, FPT Shop đồng loạt giảm giá đến 2 triệu đồng cho iPhone 7 và iPhone 7 Plus, áp dụng cho cả khách hàng online và offline.

Nhà vô địch Cuộc đua số FPT: 'Giấc mơ sang Mỹ đã thành sự thật'

"Em luôn mơ có một ngày được đặt chân tới nước Mỹ và điều đó đã thành hiện thực qua sân chơi Cuộc đua số FPT", Lê Hải Sơn, sinh viên Học viện Kỹ thuật

'Xây dựng thành phố thông minh cần có sự chung tay của doanh nghiệp'

Với chi phí rất cao để phục vụ nhiều hạng mục khác nhau, Giám đốc Công nghệ FPT IS Phan Thanh Sơn cho rằng cần có sự tham gia của khối tư nhân và nước

FPT giới thiệu về công nghệ nhận dạng khuôn mặt

Solution Forum #9 với chủ đề "Xây dựng và nâng cao hệ thống nhận dạng khuôn mặt" sẽ diễn ra ngày 22/8, tại phòng Big Data, tầng 2, FPT Complex.

FPT cùng Maker Hanoi xây chuỗi sự kiện IoT cho cộng đồng

Từ tháng 8, Ban Công nghệ Tập đoàn FPT phối hợp cùng Maker Hanoi tổ chức IoT Weekend Chain với mong muốn tạo ra sân chơi cho những người yêu công nghệ Internet of Things